Ogromny wzrost PChN u kobiet. Co warto wiedzieć o objawach i o przyczynach wzrostu zachorowań?

2024-11-06 8:02

Nefrolodzy alarmują: w ciągu ostatnich lat znacząco wzrosła liczba przypadków przewlekłej choroby nerek u kobiet, rośnie również liczba zgonów z tego powodu. Objawy tej choroby łatwo można przeoczyć, dlatego najczęściej wykrywana jest dopiero w zaawansowanym stadium – ostrzegali eksperci w trakcie corocznego zjazdu Amerykańskiego Towarzystwa Nefrologicznego. Warto wiedzieć, co może doprowadzić do zachorowania na PchN i jakie dolegliwości powinny skłonić do wizyty u lekarza.

Ogromny wzrost PChN u kobiet. Co warto wiedzieć o objawach i przyczynach wzrostu zachorowań?
Autor: Getty Images Ogromny wzrost PChN u kobiet. Co warto wiedzieć o objawach i przyczynach wzrostu zachorowań?

Coroczny zjazd Amerykańskiego Towarzystwa Nefrologicznego — Kidney Week — odbył się w dniach 23 do 27 października w San Diego. Podczas spotkania przedstawiono badania, z których wynika, że od 1990 do 2021 roku znacząco wzrosła liczba pacjentek borykających się z przewlekłą choroby nerek (PChN). Dane nie dotyczyły wyłącznie kobiet ze Stanów Zjednoczonych, naukowcy wskazali, że są to informacje ukazujące globalny problem.

Sprawdź, jak dbać o nerki

Coraz więcej kobiet ma chore nerki. 4 główne powody

Sree Abhilekha Purohit, M.B.B.S. z Shadan Institute of Medical Sciences w Hajdarabadzie w Indiach wraz z zespołem badaczy ocenił globalne obciążenie kobiet pod kątem występowania przewlekłej choroby nerek. Pod uwagę wzięto 214 krajów z całego świata.

Wyniki analizy wykazały, że najwyższe wskaźniki zapadalności na PChN dotyczą Europy Wschodniej. To aż 2,07 przypadków na 100 tys. osób). Przyczyną była cukrzyca typu 1. Natomiast z powodu cukrzycy typu 2 najwyższą liczbę przypadków PChN odnotowano na Bliskim Wschodzie oraz Afryce Północnej. Tu mówimy o 43 przypadkach na 100 tys. osób.

To nie jedyne czynniki odpowiadające za występowanie przewlekłej choroby nerek. Autorzy badań wskazują także na nadciśnienie tętnicze (25,18 przypadków na 100 tys.). Powiązanie pomiędzy tymi dwiema przypadłościami najczęściej stwierdzano na Bliskim Wschodzie i Afryce Północnej, a także Ameryce Łacińskiej. Na tych samych terenach odnotowano częstą zależność pomiędzy kłębuszkowym zapaleniem nerek a PChN (5,69 przypadków na 100 tys.). 

Nowe diagnozy słyszą najczęściej kobiety w wieku od 70 do 74 lat. Zdaniem badaczy tylko w 2021 roku były to aż 1,66 mln przypadków.

Gwałtowny wzrost zgonów z powodu PchN

Naukowcy dodają, że poza rosnącą liczbą przypadków przewlekłej choroby nerek wśród kobiet, wciąż odnotowuje się coraz więcej zgonów z tego właśnie powodu. Według zgromadzonych danych średnia roczna procentowa zmiana częstości występowania wzrosła o 2,10%, śmiertelności o 3,39%, a lat życia skorygowanych o niepełnosprawność o 2,48%. 

Najwyższe wskaźniki śmiertelności dotyczą pacjentek w wieku od 85. do 89. roku życia. Tylko w tym przedziale w 2021 roku zmarło 92 279 kobiet z powodu PChN.

Cukrzyca typu 2 była główną przyczyną zgonów kobiet związanych z PChN w 2021 r., a tuż za nią nadciśnienie tętnicze

 – podsumowują autorzy badań. 

Specjaliści zaznaczają również, że wyniki ukazują, jak pilna jest potrzeba zwiększenia świadomości na temat zależności pomiędzy wymienionymi schorzeniami a występowaniem przewlekłej choroby nerek. Należy niezwłocznie położyć szczególny nacisk na edukację w tym kierunku oraz przygotować kompleksowe kampanie na rzecz zdrowia kobiet. 

Jak wspomóc nerki? Proste i skuteczne sposoby: 

Objawy przewlekłej choroby nerek łatwo przeoczyć

PchN bardzo często wykrywana jest z dużym opóźnieniem, gdyż w początkowej fazie najczęściej nie daje wyraźnych objawów. Dlatego tak ważne jest holistyczne podejście do zdrowia. Należy monitorować poziom cukru we krwi, a także ciśnienie tętnicze. 

Cukrzyca typu 2 to również schorzenie, które przez długi czas może nie dawać objawów. A zatem bez badań profilaktycznych oceniających stan zdrowia łatwo narazić organizm nie tylko na cukrzycę, ale i na przewlekłą chorobę nerek. Przypominamy, że zgodnie z normami poziom cukru na czczo o poranku powinien wynosić od 70 do 99 mg/dL.

Natomiast idealny wynik ciśnienia tętniczego w spoczynku wynosi 120/80 mm Hg. Polskie Towarzystwo Nadciśnienia Tętniczego oraz Europejskie Towarzystwo Kardiologii dopuszcza maksymalnie 140/90 mm Hg u osoby dorosłej.

Specjaliści z Mayo Clinic wskazują, że objawy PChN rozwijają się stopniowo, zwłaszcza jeżeli samo uszkodzenie nerek postępuje powoli. Natomiast z upływem czasu rozwijająca się utrata funkcji nerek może powodować nagromadzenie płynów oraz odpadów ustrojowych. A to ostatecznie może powodować występowanie takich objawów jak: 

  • nudności,
  • wymioty,
  • utrata apetytu,
  • zmęczenie i osłabienie,
  • zaburzenia snu,
  • problemy z koncentracją,
  • zwiększone lub zmniejszone oddawanie moczu,
  • skurcze mięśni,
  • obrzęk stóp i kostek,
  • sucha, swędząca skóra,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • duszności (jeżeli płyn zacznie gromadzić się w płucach),
  • ból w klatce piersiowej (jeśli płyn pojawi się wokół wyściółki serca).

Warto pamiętać, że objawy przewlekłej choroby nerek dość często są niespecyficzne, gdyż PChN może wystąpić na skutek zróżnicowanych chorób. Natomiast nerki mają także zdolność odzyskania utraconych funkcji, a zatem symptomy choroby nie zawsze się pojawią, dopóki nie dojdzie do nieodwracalnych uszkodzeń narządu.

Doktórka
Natalia Czarnuch, Michał Poklękowski
Polska na ucho || Natalia Czarnuch, Michał Poklękowski

Player otwiera się w nowej karcie przeglądarki